Chi tiết - Xã Vĩnh Linh

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành tình cảm đặc biệt sâu nặng cho mảnh đất giới tuyến Vĩnh Linh anh hùng - nơi gánh chịu biết bao đau thương, chia cắt suốt hai thập kỷ. Dù chưa một lần được trực tiếp đặt chân đến, nhưng lịch sử giữ nước kiên cường nơi "tọa độ lửa" này luôn là niềm thương nỗi nhớ khôn nguôi trong lòng Bác. Tình cảm thiêng liêng ấy đã trở thành điểm tựa tinh thần, tiếp thêm sức mạnh để quân dân vĩ tuyến 17 chiến đấu và chiến thắng kẻ thù. Kỷ 136 năm ngày sinh nhật Bác, mỗi người con từ Vĩnh Linh, Cửa Tùng, Bến Quan, Vĩnh Hoàng đến Vĩnh Thủy lại bồi hồi xúc động nhớ về những kỷ niệm, lời căn dặn đầy lòng yêu thương mà Người đã dành cho vùng đất này.

Sinh thời, Bác chưa có dịp đến thăm huyện Vĩnh Linh (cũ). Thế nhưng, mảnh đất này luôn để lại nhớ thương trong lòng Bác. Giữa tháng 6/1957, Bác chia sẻ với cán bộ Vĩnh Linh có mặt trong cuộc gặp gỡ với Người ở Đồng Hới, Quảng Bình (cũ): “Vì xe không đến được mà Bác chưa có điều kiện vào thăm”. Người nói: “Quảng Bình cùng với Vĩnh Linh ở tuyến đầu miền Bắc, tiếp giáp với miền Nam. Mọi việc làm tốt hay xấu của các cô, các chú ở đây đều có ảnh hưởng nhất định đến cách mạng miền Nam, đều có ý nghĩa đến việc bảo vệ miền Bắc. Nếu kẻ địch có hoạt động liều lĩnh gì thì Quảng Bình, Vĩnh Linh phải đương đầu với chúng trước hết và phải bảo đảm đánh thắng chúng trước hết”.

Năm 1959, sau khi đi thăm các nước trong phe xã hội chủ nghĩa trở về, Bác đã tặng cho cán bộ và Nhân dân xã Vĩnh Kim (nay là xã Cửa Tùng) một chiếc máy cày mà một hợp tác xã ở nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Tiệp Khắc đã tặng cho Bác. Tặng máy cày cho Vĩnh Kim là vì Bác vui mừng, xúc động khi biết  Vĩnh Kim rất hăng hái trong phong trào xây dựng hợp tác hóa; là vì Bác biết Vĩnh Kim tuy đất ruộng cằn cỗi, thiếu nước vẫn tích cực thâm canh, làm thủy lợi, đạt năng suất 5 tấn thóc một héc-ta mỗi vụ.

Tặng máy cày cho Vĩnh Kim là vì Bác mong muốn Nhân dân Vĩnh Kim nói riêng, Nhân dân Vĩnh Linh nói chung, hãy ra sức thi đua lao động sản xuất, khai phá thật nhiều đất hoang, cấy nhiều lúa, trồng nhiều tiêu để xây dựng Vĩnh Kim, xây dựng Vĩnh Linh giàu mạnh, đứng vững trên địa đầu giới tuyến, xứng đáng là lũy thép kiên cường, là tiền đồn vững chắc của miền Bắc xã hội chủ nghĩa. Chiếc máy cày ấy cho đến nay đã 67 năm trôi qua, cán bộ và nhân dân nơi đây vẫn lưu giữ như một báu vật.

Nhìn xa trông rộng, thấy trước những điều có thể xảy ra là tầm cao trí tuệ của Bác. Vào những năm đầu thập kỷ sáu mươi, đế quốc Mỹ ngày càng bộc lộ dã tâm xâm lược miền Nam, kiếm cớ leo thang đánh phá miền Bắc. Trong tình hình đó, Bác biết Vĩnh Linh rồi sẽ trên bom dưới đạn, rồi sẽ ác liệt hơn bất cứ nơi nào. Vì vậy nên ngay từ những năm 1963- 1964, Bác đã chỉ thị cho Khu ủy Vĩnh Linh phải ngay từ bây giờ cần huy động sức dân đào hầm trú ẩn. Bác nhấn mạnh là phải thiết lập cho bằng được trong lòng đất Vĩnh Linh một hệ thống hầm hào, địa đạo thật dày đặc, thật kiên cố, thì Vĩnh Linh mới có thể chống chọi được với bom đạn của kẻ thù, để bảo vệ tính mạng của nhân dân và bám trụ đánh Mỹ lâu dài được.

Vâng lời Bác, Khu ủy Vĩnh Linh đã cho bổ nhát cuốc đào địa đạo đầu tiên tại xã Vĩnh Giang (nay là xã Cửa Tùng). Và chỉ trong vòng 5 năm, từ năm 1963 đến năm 1968, trên toàn địa bàn khu vực Vĩnh Linh đã có cả thảy 114 địa đạo lớn nhỏ được lần lượt ra đời, trong đó có địa đạo Vịnh Mốc với tổng chiều dài trên 1.700 mét. Hệ thống địa đạo đã không những che chở cho nhân dân mà còn giúp bộ đội, dân quân Vĩnh Linh kiên cường bám trụ chiến đấu trong suốt những năm giặc Mỹ đánh phá Vĩnh Linh, đánh phá miền Bắc.

Trong những năm chiến tranh lên đến tột đỉnh ác liệt, cùng với việc chỉ đạo, động viên quân dân Vĩnh Linh bắn rơi thật nhiều máy bay Mỹ, Bác đã họp bàn với Bộ Chính trị cho sơ tán tất cả đồng bào Vĩnh Linh ra các tỉnh phía bắc để tránh sự hủy diệt của bom đạn. Bác đã trực tiếp giao cho Bộ Quốc phòng và Bộ Công an thực hiện nhiệm vụ đặc biệt này. Khi nghe tin người già, phụ nữ và trẻ em Vĩnh Linh đã sơ tán ra đến Nghệ An, quê hương của Bác, Bác đã trực tiếp căn dặn lãnh đạo tỉnh phải sắp xếp, bố trí nơi ăn ở cho nhân dân Vĩnh Linh thật chu đáo, tạo điều kiện cho con trẻ học tập, chăm sóc những hạt giống đỏ cho quê hương Vĩnh Linh.

Đón nhận tình thương của Bác, vượt lên những mất mát, thương đau trước đạn bom tàn khốc của kẻ thù, cùng với quân dân cả nước, quân dân Vĩnh Linh đã anh dũng chiến đấu đập tan cuộc chiến tranh phá hoại quy mô và tàn bạo của đế quốc Mỹ. Đã độc lập chiến đấu, hợp đồng chiến đấu, bắn rơi 293 máy bay, trong đó có 7 chiếc B52, bắn chìm và bắn cháy 69 tàu chiến các loại của Mỹ. Cồn Cỏ- đảo nhỏ anh hùng, cũng đã góp phần bắn cháy 48 máy bay và hàng chục tàu chiến. Mỗi một chiến công của quân dân Vĩnh Linh đều có sự cổ vũ, khích lệ của Bác mà làm nên. Vĩnh Linh vinh dự là địa phương cấp tỉnh đầu tiên của miền Bắc xã hội chủ nghĩa được Bác ký quyết định phong tặng danh hiệu Anh hùng. Trong 4 năm, từ năm 1965 đến năm 1968, Bác đã 8 lần viết thư khen ngợi quân dân Vĩnh Linh và bộ đội đảo Cồn Cỏ đánh giỏi thắng lớn.

Lịch sử đã sang trang, nhưng những tình cảm, sự quan tâm, lời căn dặn của Bác dành vẫn còn nguyên giá trị. Sức mạnh tinh thần vô giá ấy đang tiếp thêm động lực để Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các xã Vĩnh Linh, Cửa Tùng, Bến Quan, Vĩnh Hoàng, Vĩnh Thủy đồng lòng bứt phá trên hành trình đổi mới. Biến niềm tôn kính thành hành động cụ thể, mỗi dải đất, mỗi làng quê nơi đây nguyện tiếp tục tự hào viết tiếp trang sử Anh hùng. Quyết tâm chung sức đồng lòng, đổi mới tư duy, phát triển kinh tế để xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, rạng rỡ - hiện thực hóa trọn vẹn mong ước sinh thời của Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị Cha già kính yêu của dân tộc.

Mỹ Hằng